Fundacja Wspierania Rozwoju Okulistyki Okulistyka 21
Fundacja od 2021 roku konsekwentnie rozwija programy badań przesiewowych i edukacji okulistycznej skierowane do dzieci, rodziców oraz środowiska oświatowego. Jej doświadczenie obejmuje zarówno duże programy samorządowe, jak i działania pilotażowe prowadzone bezpośrednio w żłobkach, przedszkolach i szkołach. Dzięki temu profilaktyka trafia do dzieci w miejscu, w którym uczą się i spędzają znaczną część dnia, a wykryte nieprawidłowości mogą zostać szybko skierowane do dalszej diagnostyki.
W projektach, dla których podano liczebność uczestników, przebadano łącznie co najmniej 6 845 dzieci. Wyniki pokazują skalę potrzeby: w największych programach nieprawidłowości stwierdzano u około jednej piątej badanych, a w wybranych grupach nawet u jednej trzeciej dzieci. Dorobek Fundacji łączy mierzalny efekt zdrowotny, sprawną realizację badań w placówkach edukacyjnych oraz długofalową edukację rodziców.
Najważniejsze rezultaty
Rok 2026
W placówkach Ogólnopolskiego Operatora Oświaty w województwie dolnośląskim wykonano 2 067 badań przesiewowych wzroku. W szkołach podstawowych przebadano 672 dzieci i wykryto nieprawidłowości u 131 z nich, czyli u 19,5%. W przedszkolach badaniem objęto 1 395 dzieci, a nieprawidłowe wyniki uzyskało 300 z nich, czyli 21,5%. Łącznie 431 dzieci – 21% całej przebadanej grupy – wymagało dalszej diagnostyki lub konsultacji specjalistycznej.
Dalszy rozwój w 2026 roku
Od września do grudnia zaplanowano również badania w placówkach Ogólnopolskiego Operatora Oświaty oraz Spółki Oświatowej Scholasticus na terenie województwa wielkopolskiego. Działanie rozszerza zasięg programu i wzmacnia współpracę Fundacji z partnerami edukacyjnymi.
Programy 2025
Dwa zadania publiczne sfinansowane z budżetu Miasta Poznania objęły dzieci w wieku żłobkowym oraz uczniów szkół podstawowych. W ramach projektów przebadano 322 dzieci, a nieprawidłowości stwierdzono u 25% uczestników. Dodatkowo w szkołach podstawowych Ogólnopolskiego Operatora Oświaty w Poznaniu przebadano 109 uczniów klas I-VIII; nieprawidłowe wyniki dotyczyły 33% badanych.
Program Powiatu Poznańskiego 2024-2026
Program polityki zdrowotnej dotyczący wczesnego wykrywania wad wzroku objął 3 747 uczniów klas pierwszych szkół podstawowych. Nieprawidłowości wykryto u 21% dzieci. Skala programu potwierdza zdolność Fundacji do prowadzenia wieloletnich działań populacyjnych przy wsparciu administracji samorządowej.
Badania blisko dziecka
W 2021 roku Fundacja zrealizowała pilotażowy program badań wzroku wśród 600 dzieci uczęszczających do przedszkoli i szkół podstawowych w Poznaniu i okolicach. Badania wykonywano z użyciem nowoczesnego urządzenia do fotoskriningu, umożliwiającego szybką, bezkontaktową i bezpieczną ocenę wzroku w naturalnych warunkach – bez konieczności opuszczania placówki. Model ten zwiększył komfort dzieci, ograniczył bariery organizacyjne po stronie rodziców i pozwolił dotrzeć do szerokiej grupy odbiorców w środowisku lokalnym.
Doświadczenia pilotażu stały się podstawą kolejnych działań realizowanych w żłobkach, przedszkolach i szkołach. Fundacja rozwinęła praktyczny model współpracy z placówkami oświatowymi, operatorami edukacyjnymi i samorządami, łącząc organizację badań, komunikację z rodzicami oraz wskazanie dzieci wymagających pogłębionej oceny okulistycznej.
Edukacja która wzmacnia profilaktykę
Badania przesiewowe są uzupełniane przez działania edukacyjne. W 2023 roku Fundacja przygotowała i rozpowszechniła materiały dla rodziców w ramach kampanii „Widzę lepiej – uczę się lepiej”, realizowanej we współpracy z kuratoriami oświaty i szkołami podstawowymi. W 2022 roku przeprowadzono finansowaną przez Miasto Wrocław kampanię „Zapobieganie krótkowzroczności u dzieci”, a także program przesiewowych badań wzroku dzieci w poznańskich żłobkach, dofinansowany przez Urząd Miasta Poznania.
W 2021 roku kampania „Epidemia krótkowzroczności u dzieci. Co rodzic musi wiedzieć?” dostarczała rodzicom praktycznej wiedzy o narastającym problemie krótkowzroczności.
Stałym elementem działalności pozostaje platforma miopia.pl, która udostępnia rodzicom i opiekunom wiarygodne, aktualne informacje oparte na współczesnych badaniach naukowych dotyczących widzenia dzieci.
Potencjał realizacyjny Fundacji
Dotychczasowe projekty pokazują, że Fundacja potrafi prowadzić działania o różnej skali – od pilotażu w lokalnych placówkach po wieloletnie programy obejmujące tysiące dzieci. Łączy nowoczesne narzędzia przesiewowe z doświadczeniem organizacyjnym, edukacją zdrowotną i partnerstwami samorządowo-oświatowymi. Dzięki temu może nie tylko wykrywać nieprawidłowości, lecz także budować świadomość rodziców i wspierać systemowe rozwiązania służące ochronie wzroku dzieci.
Najważniejszym rezultatem jest realna możliwość wcześniejszego rozpoznania problemów wzrokowych. Wczesne wykrycie zwiększa szansę na szybką diagnostykę i odpowiednie postępowanie, zanim wada wzroku zacznie ograniczać naukę, rozwój lub codzienne funkcjonowanie dziecka.
